18/03/2026
Wist jij dat :
Op 15 maart 2026 vond in Krakau een mars plaats ter nagedachtenis aan de slachtoffers van de Holocaust.
Zoals elk jaar vond er tijdens de herdenkingsmars die vertrok vanaf het Heldenplein van het Getto in Krakau naar de locatie van het voormalige werkkamp Płaszów, een ceremonie plaats ter nagedachtenis aan hun leven en dood.
Op zaterdagochtend 13 maart 1943 werd het getto omsingeld door de Sonderdienst en trokken SS-troepen binnen. Om 11.00 uur ontving gettocommissaris Dawid Gütter het bevel dat alle bewoners van sectie A vóór 17.00 uur naar het werkkamp Plaszow moesten verhuizen. Bewoners van sectie B moesten zich de volgende dag verzamelen op het Zgodyplein, vanwaar hen verzekerd werd dat ze naar hun werk gestuurd zouden worden.
Kinderen onder de 14 jaar moesten in het getto blijven.
Amon Göth, commandant van het werkkamp Plaszow, deelde de doodsbange ouders mee dat de kinderen naar het kamp zouden worden gebracht zodra de bouw van een speciale barak voltooid was. De meesten geloofden deze geruststellingen niet. Ouders probeerden jongere kinderen in rugzakken en pakketten te smokkelen en hen in slaap te sussen met Luminal. Oudere kinderen werden onder jassen verstopt. Te midden van geschreeuw en mishandelingen begonnen de eerste groepen het getto te verlaten. Joden werden in rijen van vijf opgesteld en door de Limanowskiego-, Wielicka- en vervolgens de Jerozolimska-straat geleid.
Ongeveer 8.000 mensen werden in die tijd naar het werkkamp Plaszow overgebracht.
Politiepatrouilles zwierven door de straten van het geliquideerde getto en doorzochten huizen, kelders en zolders.
Iedereen die zich na 17.00 uur zonder toestemming in het getto bevond, werd doodgeschoten. Tot laat in de nacht waren er geweerschoten te horen vanuit het geliquideerde gedeelte.
Getuigen van de gebeurtenissen van 13 en14 maart 1943:
◼︎ "Er klinken schoten […] uit het zuiden van de stad. We weten wat ze betekenen. Elk geluid is de dood. Wie weet hoeveel er zullen sterven? De definitieve liquidatie van het getto. Trams naar Podgórze rijden alleen nog maar tot aan de brug." - Jan Wiktor, inwoner van Krakau
◼︎ Uit de memoires van de 13-jarige Stella Müller-Madej:
"Het getto, leeg en verlaten, maakt een spookachtige indruk. Soms hoor je het wanhopige gehuil van een hond die ergens in het appartement is achtergelaten. […] Schaduwen sluipen uit de poorten en voegen zich bij de menigte. […] Papa […] duwde op een gegeven moment een kindje, iets kleiner dan ik, tussen mij en mama in. […] Ik voel een trillende figuur onder mama's jas. Ik draag de ene koffer, mama de andere."
Een bijzondere plek op het Heldenplein van het Getto is het monument met de lege stoelen. Grote, bruine stoelen staan verspreid over het plein. Alles is leeg en koud, wat ons herinnert aan de leegte die is achtergebleven na de deportaties van de Joodse gemeenschap vanuit het getto naar concentratie- en vernietigingskampen.
Neem deel aan de excursie " Ghetto in Krakau "- met een gecertificeerde, lokale Nederlandstalige gids en leer meer over de tragische geschiedenis en ooggetuigenverslagen.