Kolej Wąskotorowa Iłża - Marcule

02/03/2026

W imieniu organizatorów zapraszamy na spotkanie informacyjne z udziałem przedstawicieli spółki Port Polska, w sprawie budowy linii kolejowej nr 84 przebiegającej przez obszar Gminy Iłża.

Przypominamy, że wybrany wariant inwestorski W3, omijający Iłżę od strony wschodniej budzi szereg kontrowersji, czego efektem była uchwała Rady Miejskiej w Iłży, w której zwrócono się do spółki CKP/Port Polska o ponowne przeanalizowanie przebiegu trasy oraz o przedstawienie mieszkańcom dodatkowych wyjaśnień i informacji.

Z naszego punktu widzenia wariant W3 nie jest optymalny, z uwagi na to, że nie przewiduje styku planowanej linii kolejowej nr 84 z naszym w wąskim torem, nie powstanie też planowana stacja kolejowa w Marculach, która to byłą przewidziana w przypadku wariantów biegnących po zachodniej stronie Iłży.

Oznacza to, że nie doczeka się realizacji jeden z planów związanych z tym przedsięwzięciem, aby nasze pociągi po modernizacji woziły starachowiczan do najbliższej stacji stycznej, która w przypadku realizacji innych wariantów miała powstać w Marculach.

📢 Szanowni Mieszkańcy,
Zapraszamy na spotkanie informacyjne z udziałem przedstawicieli spółki Port Polska, w sprawie budowy linii kolejowej przebiegającej przez obszar Gminy Iłża.
📅 Termin: środa, 4 marca 2026 r.
⏰ Godzina: 18:30
📍 Miejsce: Centrum Kultury i Turystyki w Iłży
Serdecznie zapraszamy wszystkich zainteresowanych do udziału.

24/02/2026

Warto posłuchać piosenkę o Iłży, o nas też autor wspomniał :-)

23/02/2026

Miło nam przekazać dobre wieści o podpisaniu umowy na realizację zadania pn. „Opracowanie dokumentacji projektowo-kosztorysowej służącej rewitalizacji zabytkowej linii kolei wąskotorowej od lokomotywowni w Starachowice do stacji w Iłża".

To znaczący krok w kierunku przywrócenia ruchu kolejowego na całej trasie Starachowice- Iłża, a docelowo stworzenie z naszej linii ponadregionalnego produktu turystycznego, „spinającego” obecnie istniejące i planowane atrakcje turystyczne.

Sfinansowanie przedsięwzięcia było możliwa dzięki porozumieniu zawartemu pomiędzy Powiatem Starachowickim - zarządzającym infrastrukturą kolejową a gminami Starachowice, Iłża i Brody.

W ramach tego porozumienia, pracami projektowymi będą objęte następujące odcinki:

1) Na terenie woj. świętokrzyskiego:
➡️ Stacja Starachowice Wschodnie Wąskotorowe (tzw. tor dojazdowy i fragment trójkąta) oraz tor szlakowy do ul. Wyszyńskiego i ul. Iłżeckiej (wraz z przejazdami przez obie ulice) – długość ok. 920 m,
➡️ torowisko w dolinie rzeki Młynówki od km. 0.7 do km. 1.6 – długość ok. 900 m,
➡️ przejazd kolejowo- drogowy w ciągu ul. Górzystej w Starachowicach
➡️ tor od przejazdu z ul. Starachowicką w Lipiu do stacji Lipie – długość ok. 820 m.

2) Na terenie woj. Mazowieckiego:
➡️ tor od stacji Marcule do mijanki - długość ok. 950 m,
➡️ tor od ul. Pańkowszczyzna do stacji Iłża wraz z torem głównym i torami manewrowymi - długość ok. 900m.

Co zrozumiałe, rewitalizacją nie będzie objęty liczący ok. 2 km odcinek wybudowany w 2021 r. w ramach budowy obwodnicy Iłży.

Oznacza to, że do przywrócenia parametrów technicznych całej linii od Starachowic do Iłży wymagane będzie jeszcze zaprojektowanie / aktualizacja projektu remontu pozostałych odcinków o długości 14 km.

Do tego dojdą projekty na remont/rozbudowę budynku lokomotywowni i infrastruktury stacyjnej, czy też budowę nowego peronu i budynku stacyjnego w Starachowicach, lokomotywowni pomocniczej w Iłży czy też infrastruktury turystycznej przy stacjach.

23/02/2026

Podpisano umowę na opracowanie dokumentacji projektowo-kosztorysowej dla rewitalizacji fragmentów naszej linii💪

To znaczący krok w kierunku przywrócenia ruchu kolejowego na całej trasie Starachowice- Iłża, a docelowo stworzenie z naszej linii ponadregionalnego produktu turystycznego, „spinającego” obecnie istniejące i planowane atrakcje turystyczne.

23/02/2026

Miło nam przekazać dobre wieści o podpisaniu umowy na opracowanie dokumentacji projektowo-kosztorysowej rewitalizacji naszej linii.
W ramach tego porozumienia na terenie gminy Iłża pracami projektowymi będą objęte 2 odcinki:
- Od stacji Marcule do mijanki. Długość odcinka ok. 950 m.
- Od ul. Pańkowszczyzna do stacji Iłża wraz z torem głównym i torami manewrowymi. Długość odcinka ok. 900m.

16/02/2026

Tegoroczna ostra zima jeszcze trzyma, przypominając nam, że kilkadziesiąt lat temu takie zimowe okoliczności były coroczną regułą a nie anomalią.

Wracamy wspominaniami z początku lat 70. XX w., kiedy na naszej linii składy ciągnęły parowozy serii Px48/Px49. I taką właśnie lokomotywę w zimowej scenerii uchwycił na fotografii autor niniejszego zdjęcia, gdy prowadziła skład wagonów pasażerskich na trasie z Iłży do Starachowic.

Fotografia została wykonana w dolinie Młynówki, kilkaset metrów od przejazdu na ul. Iłżeckiej w Starachowicach.

Fot. Kazimierz Tobiszewski
Koloryzacja: Karol Przygoda

04/02/2026

Cofamy się wspomnieniami do roku 1993r,, kiedy to nasza linia funkcjonalizowała w strukturach PKP.

Fotografia została wykonana pod nieczynnym już wiaduktem bocznicy kolejowej Zakładów Górniczo-Metalowych w Zębcu, który do dnia dzisiejszego pełni rolę nośnika reklam.

Przedstawiona na zdjęciu lokomotywa Lxd2, wg bazy Enkol została wyprodukowana w roku 1968, otrzymując oznaczenie początkowo Lxd2-275, zaś od 1995 r. Lxd2-258.
Miejsca jej stacjonowana były następujące:
- Werbkowice Wąskotorowe: 1968 - 1986
- Jędrzejów Wąskotorowy 1986 - 1987
- Starachowice Wschodnie Wąskotorowe: 1987 - 1994
- Jędrzejów Wąskotorowy: 1994 - nadal
Jak donoszą media, lokomotywa spłonęła 21.08.2015 r., a zniszczenia były na tyle poważne, że nie pozwalają na jej obudowę.

Ciekawe są też okoliczności wykonania niniejszego zdjęcia, które przedstawiamy za zgodą autora - p. Marka Malczewskiego:

"Jechałem na imprezę w Jędrzejowie (po raz pierwszy samochodem) i zboczyłem do Starachowic. Chwila sympatycznej rozmowy z dyżurnym w budynku (tym spalonym, w trójkącie), pytanie "czy dzisiaj coś pojedzie"; odpowiedź "przed chwilą pojechali" no i pogoń do Iłży. Akurat wjeżdżała lokomotywa z brankardem, mieli zabrać transporter z wagonem do zdania na normalne tory. No i konsternacja, okazało się że przy transporterze zwory nie ma, a kolejarze w brankardzie też żadnej nie mieli 🙂
Skończyło się ekspresowym (obfotografowanym) zjazdem "po zworę". Ja już jednak nie czekałem na drugi kurs z transporterem ("bo jeszcze kiedyś przyjadę") i ruszyłem dalej w drogę."

Niestety, w kolejnym roku naszą linię zamknięto a pozostały tabor przekazano na inne wąskotorowe sieci kolejowe.

Foto: Marek Malczewski

02/02/2026

Źródło: Echo Dnia 1993, R.23, nr 86
Data wydania: 1993.05.06

23/01/2026

Przekazujemy stanowisko samorządu Gminy Iłża ws. tzw. wariantu inwestorskiego projektowanej Linii Kolejowej nr 84.

Szanowni Państwo,

W oparciu o przeprowadzone analizy przestrzenne, społeczno-gospodarcze, ruchowe, prognozy ruchu, analizy techniczne, środowiskowe, konsultacje społeczne i branżowe, a także analizy wielokryterialne oraz kosztów i korzyści, Spółka Port Polska podjęła decyzję o wskazaniu wariantu 3 jako wariantu inwestorskiego spośród czterech analizowanych wariantów: 3, 4, 4H i 7B.

Długość wybranego wariantu inwestorskiego W3 to około 53 km, z czego około 22,5 km obejmą przebudowy istniejących linii kolejowych nr 22, 8 i 25. Zatwierdzony wariant przebiega przez województwa mazowieckie i świętokrzyskie, obszar trzech powiatów i sześciu gmin (Radom, Kowala, Skaryszew, Iłża, Brody, Kunów). Od stacji Radom Główny wiedzie na południe w śladzie linii kolejowej nr 8. Następnie kieruje się na południowy – wschód w kierunku Skaryszewa, przez który przechodzi po zachodniej stronie i Iłży, którą mija od wschodu. Na dalszym odcinku linia przebiega wzdłuż drogi krajowej nr 9, by następnie kierując się na południowy – wschód połączyć się z linią kolejową nr 25 w rejonie Kunowa.

Wybrany wariant inwestorski zakłada wykorzystanie linii w ruchu mieszanym z prędkością do 250 km/h dla połączeń pasażerskich i do 120 km/h dla pociągów towarowych, w standardzie zasilania trakcyjnego 3 kV i systemach sterowania ruchem opartych na ETCS.

Podczas wczorajszej Sesji Rady Miejskiej w Iłży Radni podjęli "Uchwałę w sprawie wyrażenia stanowiska dotyczącego ponownej analizy przebiegu planowanej linii kolejowej nr 84 na odcinku Radom-Iłża-Kunów na terenie Gminy Iłża".
Intencją Radnych było i jest zobowiązanie spółki Port Polska do ponownego przeanalizowania zatwierdzonego przebiegu trasy i wprowadzenie takich zmian, które ograniczą do niezbędnego minimum konieczność wyburzeń istniejącej zabudowy oraz skalę potencjalnych wysiedleń.

Burmistrz Iłży Pan Marek Łuszczek: „Stanowisko Rady Miejskiej w Iłży jest zbieżne ze stanowiskiem burmistrza jako organu wykonawczego gminy. Nadmieniam, iż skierowałem pismo do spółki Port Polska o pilną organizację spotkania konsultacyjnego z zainteresowanymi mieszkańcami. Poparłem również apel grupy mieszkańców o ponowną analizę wybranego wariantu.
Samorząd Gminy Iłża nie jest przeciwny budowie linii kolejowej, natomiast zależy nam na tym, aby inwestycja przyniosła realne korzyści przy minimalnych kosztach społecznych.
Z wyrazami szacunku
Marek Łuszczek”

22/01/2026

Kolejne działania iłżeckich samorządowców ws. projektowanej linii kolejowej nr 84.

Przypominamy, że wybrany wariant inwestorski W3 nie przewiduje styku planowanej linii kolejowej nr 84 z naszym w wąskim torem jak też nie powstanie planowana stacja kolejowa w Marculach.