26/02/2024
Dziś zagłębimy się w skróty spedycyjne, jak w każdej dziedzienie i my mamy swój żargon :D 🧑💻👩💻
Branża transportowa wypełniona jest specjalistycznym żargonem i czasem może budzić wiele pytań.
Terminologia transportowa i skróty mogą wydawać się nieco zagmatwane na początku.
Dzięki temu będziesz wiedział, co zawiera się w Twojej usłudze transportowej i za co ponosisz koszty.
👇Poniżej używane terminy w transporcie :
1.ADR (z fr. L’ Accord européen relatif au transport international des marchandises Dangereuses par Route) – międzynarodowa konwencja dotycząca transportu materiałów niebezpiecznych. Zaliczają się do nich: materiały i przedmioty wybuchowe, gazy, materiały ciekłe zapalne, materiały promieniotwórcze, materiały żrące, inne materiały i przedmioty niebezpieczne.
2.CBM (ang. cubic metre) czyli jednostka miary oznaczająca metry sześcienne.
3.CFS (z ang. Container Freight Station) – kontenerowiec. Podczas eksportu: baza, w której przyjmuje się od klientów ładunki mniejsze od kontenera (LCL) w celu upakowania ich w kontenerach. W przypadku importu ładunki są wypakowywane z kontenerów i dostarczane klientom.
4.CIF (ang. Cost Insurance and Freight) – koszt, ubezpieczenie i przewóz. Incoterm CIF jest dokładnie taki sam jak incoterm CFR, z tą jedną różnicą, że sprzedawca dodatkowo opłaca ubezpieczenie towaru w trakcie transportu.
5.CRM (ang. customer relationship management) – zestaw procedur i narzędzi istotnych w zarządzaniu kontaktami z klientami.Termin CMR odnosi się również do międzynarodowego listu przewozowego CMR, stanowiącego podstawowy dokument przewozowy. Wspomniana Konwencja została podpisana w Genewie 19 maja 1956, a międzynarodowy list przewozowy CMR jest jej wyrazem. Polska ratyfikowała umowę 6 lat później, a obecnie do konwencji przystąpiły prawie wszystkie kraje Europy.
6.CY (ang. container yard) – terminal kontenerowy w porcie morskim – miejsce załadunku kontenerów na statek.
7.DGR (od ang. Dangerous Goods Regulations) – meteriały niebezpieczne, konkretnie zbiór przepisów ich przewozu. Skrót stosowany m. in. w transporcie lotniczym.
8. DMC – dopuszczalna masa całkowita. Łączna masa pojazdu lub zespołu pojazdów wraz z masą ładunku deklarowaną jako dopuszczalna przez właściwe władze.
9.D2D (ang. door to door) – termin określający pełną obsługę spedycyjną, od momentu odebrania towaru u nadawcy, aż do dostarczenia towaru odbiorcy. Usługa w trybie D2D obejmuje wypełnienie wszystkich niezbędnych formalności przez spedytora.
10.ETA (ang. estimated time of arrival) – przybliżony czas załadunku.
11.EXW (ang. ex works) – określa warunki dostawy w transporcie morskim, inaczej zwana formułą ‘loco’. Sprzedający pozostawia towar do dyspozycji kupującego w punkcie wydania (magazyn, zakład). Do jego obowiązków nie należy ani odprawa celna towaru, ani załadunek towaru na środek transportu. W przypadku EWX to kupujący organizuje transport, ponosi jego koszty i ryzyko na całej trasie.
12.FCL(z ang. Full Container Load) – Kontener w pełni wypełniony – termin używany przy transporcie kontenerów z Chin drogą morską. Oznacza, że cały kontener jest wykorzystany przez jednego odbiorcę.
13.FEU (ang. forty feet equivalent unit) – jednostka pojemności równoważna objętości kontenera o długości 20 stóp.
14.FIFO (ang. first in – first out) – metoda kolejki lub metoda ceny najwcześniejszej, jest metodą wyceny produktów na magazynie i ich rozchodu, polegającą na księgowaniu rozchodu począwszy od tej jednostki towaru, która została przyjęta do magazynu najwcześniej.
15.FT/FTR (ang. flatrack) – płaskie platformy do przewozu ponadgabarytów czyli ładunków out of gauge (OOG).
16.FOB (ang. free on board) – Incoterm to jeden z warunków dostawy dotyczącym jedynie transportu morskiego. W tym przypadku towar uznaje się za dostarczony po jego załadunku na wskazany przez kupującego statek w macierzystym porcie sprzedawcy.
17.FTL (z ang. Full Truck Load) – Pełny załadunek, przesyłki cało pojazdowe – ładunek zajmuje całą powierzchnię ciężarówki lub naczepy. Transport FTL zapewnia maksymalne wykorzystanie przestrzeni ładunkowej. Obecnie maksymalna wielkość ładunku w transporcie drogowym to 38 europalet i 24 ton wagi.
18.FV – faktura vat.
19.HACCP (ang. Hazard Analysis and Critical Control Points) – ma gwarantować bezpieczeństwo magazynowania i dystrybucji wyrobów spożywczych. HACCP System organizacyjny stworzony dla funkcjonowania firmy w sposób wykluczający skażenie lub zanieczyszczenie wyrobów spożywczych, gwarantujący bezpieczeństwo konsumenta przy postępowaniu zgodnie w wymaganiami dotyczącymi danego produktu spożywczego.
20.HC (ang. high cube container) – kontener wysoki o wymiarach 8′ X 9-1/2′ X 40.
21.HDS (hydrauliczny dźwig samochodowy) – dźwig do załadunku, czyli transport ciężarowy z żurawiem. Samochód ciężarowy z zamontowanym na nim żurawiem (zwanym żurawiem przeładunkowym) umożliwiającym samodzielny załadunek i rozładunek tego pojazdu (niekiedy również zwanego żurawiem przeładunkowym). Zwykle ma nośność kilku ton.
22.Incoterms – międzynarodowe formuły handlowe opracowane przez Międzynarodową Izbę Handlową w Paryżu. Powszechnie używane w handlu zagranicznym. EXW, FCA, CPT, CIP, DAT, DAP, DDP to formuły, obowiązujące dla wszystkich gałęzi transportowych – wskazane jest w nich miejsce dostawy/przeznaczenia. FAS, FOB, CFR, CIF wykorzystuje się w transporcie morskim i śródlądowym
23.I.S.O. (ang. in shipper owned tank) – we własnym kontenerze/ cysternie; (używane także T.S.O.)
24.JIT (ang. just in time) – metoda just-in-time (w dosłownym tłumaczeniu: w samą porę, dokładnie na czas) polega na dostarczaniu materiałów potrzebnych do wytworzenia produktów lub usług dokładnie w takiej ilości, jakiej potrzebuje firma, i dokładnie w takim czasie, w jakim są one potrzebne. Głównym celem tej metody jest zatem zmniejszenie zapasów do niezbędnego minimum, optymalizacja dostaw.
25.Karnet ATA (fr. Admission Temporaire, ang. Temporary Admission) – międzynarodowy dokument celny, który umożliwia i usprawnia odprawę celną towarów wywożonych tymczasowo, np. w celach akwizycyjnych czy wystawienniczych. Wydawanie karnetów ATA i jego użycie jest uregulowane Konwencją o Tymczasowej Odprawie Celnej podpisanej w Stambule 26 lipca 1990.
26.Konwencja ATP – umowa o międzynarodowych przewozach szybko psujących się artykułów żywnościowych i o specjalnych środkach transportu przeznaczonych do tych przewozów, sporządzona 1 września 1970 r., w Genewie (Polska ratyfikowała ją w 1984 roku). Podpisanie umowy miało na celu polepszenie warunków transportu szybko psujących się artykułów żywnościowych.
27.LDM (ang. loading meter) czyli metry ładowne. 1ldm = 2,4m x 1m =2,4 m2. Uwaga: nie należy mylić metra ładunkowego z metrem bieżącym lub kwadratowym.
28.LIFO (ang. last in – first out) – metoda ceny najpóźniejszej, jest metodą wyceny produktów na magazynie i ich rozchodu, polegająca na księgowaniu rozchodu począwszy od ostatniej jednostki przyjętej do magazynu.
29.LO-LO (ang. lift on – lift off) – jednostki typu lo-lo to kontenerowce komorowe, których przeładunek odbywa się pionowo.
30.LTL (z ang. Less Than Truckload) – mniej niż całkowita powierzchnia ładunkowa. Termin używany w transporcie drogowym odnoszący się do ładunku, który zajmuje tylko część dostępnej przestrzeni na naczepie auta.
31.MSC Maya – jeden z największych na świecie statków kontenerowych mierzący 395,5 metrów długości i 54 metrów szerokości.
32.MM – Przesunięcie międzymagazynowe. Dokument magazynowy.
33.OPWS (Ogólne Polskie Warunki Spedycyjne) – mają zastosowanie w stosunkach pomiędzy spedytorem, a jego zleceniodawcą. OPWS składa się z 31 paragrafów. OPWS określa prawa i obowiązki stron umowy spedycji, jednak należy pamiętać, że nie są one przepisem prawnym i nie stanowią źródła prawa. W niektórych przypadkach regulacje OPWS są wręcz sprzeczne z Kodeksem Cywilnym czy CMR.
34.OT (ang. open top container) – kontener, który posiada otwartą górę objętą plandeką, zamiast stałego dachu.
35.POD (ang. proof of delivery) – dokument potwierdzenia dostawy.
36.Project Cargo – termin używany do opisu krajowego lub międzynarodowego transportu dużych, ciężkich i wartościowych przedmiotów.
37.PZ – Przyjęcie towaru z zewnątrz. Dokument magazynowy.
38.RO RO (ang. roll-on/roll-off) – system przeładunku poziomego statku, polegający na wtaczaniu i wytaczaniu ładunków przez furty statku.
39.RW – Rozchód do wewnątrz. Dokument magazynowy.
40.SPMT (ang. self-propelled modular transporter) – transporter z platformą o dużym zestawie kół, służy do transportu ponadgabarytów (ładunki do 15 000 ton).
41.TEU (ang. twenty feet equivalent unit) – jednostka pojemności używana często w odniesieniu do portów i statków, jest równoważna objętości kontenera o długości 20 stóp.
42.TIR (fr. Transport International Routier) – międzynarodowa konwencja celna z 14 listopada 1975 dotycząca przewozu towarów samochodami ciężarowymi w transporcie międzynarodowym, pozwalająca uprościć procedury na przejściach granicznych i w urzędach celnych w celu większej skuteczności przewozów drogowych.
43.TSL – Transport – Spedycja – Logistyka. Skrót opisujący branżę transportową w Polsce.
44.WP – Wydanie na produkcję. Dokument magazynowy.
45.WZ – wydanie na zewnątrz. Dokument WZ jest bardzo często używanym pokwitowaniem na magazynach. Stosuje się go w momencie wydawania towaru z przedsiębiorstwa (stąd nazwa wydanie materiałów na zewnątrz).
