19/03/2022
બાવીસી માતાજી : કોટડા.
જયાં બાવીસી કન્યાઓ સતી થઈ' તી
જામજોધપુર પાસે કોટડા બાવીસી મંદિરે ભવ્ય મંદિરમાં ખાંભીરૂપે માતાજી બિરાજે છેઃ
બાવીસ ચારણ કન્યાઓ સાથે ઢોલી મીર અને અન્ય બેસ્ત્રીઓની પણ ખાંભી છે... માતાજી અનેક પરચા આપે છે,વેણુના ઘુઘવતા જલ સામે ભકિતરસ પણ ઘુઘવે છે.
ભારતમાતાનાં કરકમલોમાં શ્રીફળ પેઠે સોહતું સૌરાષ્ટ્ર સંતો - સતીઓ - સાવજો શૂરાઓની ભલી ભોમકા છે.
ખમીર - ખુમારી - ત્યાગ - ટેક - બલીદાન - સ્વાર્પણની ભાવના અહીં પરંપરામાં ઝળહળતી રહી છે. સત્ને ખાતર હાથ - પગ - ધડનો ત્રિભેટો થઈ, ખાંભી થઈ ખોડાઈ જનારા, પાળીયા બનીને પૂજાનારા, આભને થોભ દે તેવા અડીખમ આદમીઓ આ ધરતીએ આપ્યા છે.
સૌરાષ્ટ્રનાં ગામે ગામ ખાંભીઓને પાળીયા હશે, સૌરાષ્ટ્રની બહાર આખી પૃથ્વી પર બીજે કયાંય નહીં હોય ! - આ પવિત્ર ભૂમિમાં સદીઓથી શ્રદ્ધાનાં પ્રતિક સમા જીવતા સ્થાનો આવેલા છે.
જામનગર જીલ્લાના જામજોધપુરની ઉગમણી દિશાએ ત્રણ કિલોમીટર દૂર કોટડા ગામ... પંખીનાં માળા જેવા આ ગામને અડીને વેણુ અને ફુલઝારનો સંગમ થાય છે. આ નદીના પૂર્વ કાંઠે એક જમાનામાં લાખણશીના ટીંબા તરીકે પ્રખ્યાત ટેકરી પર હાલ શ્રી બાવીસી માતાજીનું ભવ્ય મંદિર અને રળીયામણું પરીસર આવેલા છે.
બાવીસી માતાજીની કથા:
પ્રાચીન કાળથી સિદ્ધો, સિંહો, ચારણો, સતીઓને માટે માંની હૂંફાળી ગોદ જેવા ગીર વિસ્તારમાં આશરે સાતસો વર્ષ પૂર્વે - તેરમા સૈકામાં - હીરણ નદીને કાંઠે બાવળા શાખના ચારણોનો ‘બાવળ નેસ' આવેલો છે.
વીસ - પચ્ચીસ પરીવારના ઝૂંપડા, બધા માલધારી. સૌની પાસે નાના મોટા ભેંસુનું ખાડુ એમાં બોઘાભાઈ મોટા માલધારી. બસો ભેંસુ, જેમાંથી દોઢસો જેટલી ભેંસો દોણે આવે. સુખ - સમૃદ્ધિ - સંપત્તિનો ત્રિવેણી સંગમ. બોઘાભાઈને સંતાનમાં ચાર દિકરીઓ, બાયાંબેન, દેવલબેન, જીવણીબેન અને જાલુબેન. દીકરીઓ ઉમરલાયક થતાં બોઘાભાઈ મોટી બે દિકરીઓનાં સંબંધ કરવા ઉતાળવા થયા છે. માંગા તો ઘણા આવે પણ મન માનતું નથી.
જગદંબા જેવી દિકરીઓને પાળી પોષી મોટી કરી, પરણાવી - પસટાવી પોતાનું બધુ સોંપી દેવાના મનોરથ બોઘાભાઈનાં હૈયે રમે છે. સારા ઠેકાણાની તપાસ માટે બધે ફરે છે. આવા જ એક પ્રવાસમાં પાંચેક દિવસ થયા. તડકામાં ચાલીને નેસમાં પરત આવતા થાકેલા બોઘાભાઈને વહેલા ઘરે પહોંચવું છે. બપોર ઢળી ગઈ છે. બીજી બહેનો નેસમાં રમવા ગઈ છે ત્યારે ઝૂંપડા ફરતી કાંટાળી વાડ, મોટું ફળીયુને ફળીયામાં બાયાંબેન માથાબોળ સ્નાન કરે છે.
તાળવે જીભ ચોટી જવાય, તેવો ગળે શોષ પડેલો, તેવા તરસ્યા બોઘાભાઈ ખોંખારો ખાધા વિના કડેડાટ ફળીયામાં આવીને ઊભા રહ્યાને જોયું તો દિકરી સ્નાન કરે છે.
એકદમ અવળા ફરી ઊભા રહી ગયા. બાયાંબેને જો