22/05/2023
Brazilië is de afgelopen jaren een gewilde bestemming geworden voor mensen die op zoek zijn naar een drastische verandering van levensstijl maar er zijn wat dingen die men moet weten alvorens zo'n stap te zetten.
Stiptheid hoort niet echt bij de goede eigenschappen van de doorsnee Braziliaan. De chaos is een dagelijks gegeven in de Braziliaanse maatschappij met een torenhoge bureaucratie als voornaamste hinderpaal. Hieruit besluiten dat Brazilië een chaotisch land is, zou een foute conclusie zijn. Een nog grotere denkfout bestaat erin dat sommigen denken dat alles kan in Brazilië; niets is minder waar. Er bestaan wetten en reglementen (zelfs te veel), en die moeten worden opgevolgd. Samen met de eerder vermelde bureaucratie zorgen die ervoor dat het leven in Brazilië een chaotische indruk maakt en dat veel dingen niet kunnen worden opgelost zonder hulp. Het kan wel, maar u moet ervoor zorgen dat u goed ingelicht bent.
Braziliaanse bankrekening openen:
Het kan niet ontkend worden: de belangstelling bij niet-Brazilianen om een rekening te openen bij een Braziliaanse bank is sterk gestegen. De Braziliaanse banken zijn daar niet ongevoelig voor; er is echter een grote MAAR…
Zij moeten namelijk de richtlijnen volgen van de Banco Central, en die richtlijnen zijn strenger geworden, zowel voor vennootschappen met een CNPJ (Cadastro Nacional da Pessoa Jurídica – registratie voor vennootschappen) als voor fysieke personen met een CPF (Cadastro de Pessoas Físicas – registratie van gewone burgers). Er zijn zelfs banken in Brazilië die bepaald moeilijk doen als een vennootschap een bankrekening wil openen en als er niet-Braziliaanse vennoten bij betrokken zijn. De regels daaromtrent zijn niet voor iedereen duidelijk, de ene bank is al wat soepeler dan de andere. Als privé persoon kan u wel een rekening openen bij een Braziliaanse bank, mits u voldoet aan de eisen. Het is evenwel goed om vooraf te bedenken wat precies het doel is. Voor velen is die bedoeling eenvoudig: Braziliaanse banken geven een beter rendement op spaargelden (poupança) en op bepaalde vormen van beleggingen zoals een CDB (Certificado de Depósito Bancário). Beiden zijn niet alleen veilig maar brengen momenteel minstens 6% op per jaar en dat klinkt als muziek in de oren van sommigen. Helaas is het allemaal niet zo vanzelfsprekend. Pas als de afkomst en bestemming van het geld duidelijk is, dan is het welkom.
Maar er moet iets mee gedaan worden wat Brazilië ten goede komt: inkomsten via belastingen, werkgelegenheid, bijdragen aan de Braziliaanse economie, kortom men moet een beetje Braziliaan worden. Anders gezegd: consequent wezen. U doet het op de Braziliaanse manier of u doet het niet.
De eisen om een bankrekening te openen voor buitenlandse privépersonen zijn dezelfde als voor alle Braziliaanse burgers bij de meeste Braziliaanse banken (Caixa Económica, Banco do Brasil, Itaú, Bradesco..). Wat moet er voorgelegd worden? Vier belangrijke documenten zijn nodig.
1 – Een Braziliaanse identiteit, t.t.z. een RNE (Cedula de Identidade de Estrangeiro – identiteitskaart voor vreemdelingen). Die bekomt men na de goedkeuring van aanvraag tot een definitieve verblijfsvergunning. Een “Habitilação” (Braziliaans rijbewijs) wordt ook aanvaard.
2 – Een CPF (“Cadastro de Pessoa Física”. Een CPF is te vergelijken met een Belgisch rijksregisternummer of een Nederlands Sofi-nummer)
3 – Een ‘Comprovante de Residência’. Dit is een bewijs van woonplaats. Als bewijs van woonplaats geldt een rekening van een nutsvoorziening als telefoon (geen gsm), elektriciteit, water of gas op uw persoonlijke naam.
4 – Een bewijs van uw inkomen. Dit kan een uitkering zijn, een kopie van uw aangifte voor de (Braziliaanse) belastingen (IR ofwel Declaração Imposta de Renda), een arbeidsboekje (carteira de trabalho) met ontvangstbewijzen van uw salaris (contra cheques).
U moet dus een vast adres hebben in Brazilië, een inkomen, een Braziliaanse identiteit en ingeschreven zijn bij de Receita Federal (Ministerie van Financiën).
Werken:
Wie in Brazilië officieel wil werken en ingeschreven zijn heeft een “Carteira de Trabalho” (arbeidsboekje) nodig, uitgereikt door het Ministerie van Arbeid. Miljoenen Brazilianen werken nog steeds in de ‘Informalidade’, vrij vertaald ‘in het zwart’. Ook buitenlanders die hier aan de slag willen hebben zo'n arbeidsboekje nodig. Dat wordt pas uitgereikt nadat de aanvraag voor een ‘visto permanente’ (definitieve verblijfsvergunning) goedgekeurd is en nadat die goedkeuring in het staatsblad verscheen, iets wat een jaar of langer kan aanslepen.
Verblijfsvergunning:
Een verblijfsvergunning kan verkregen worden mits te voldoen aan een van de voorwaarden zoals die bij wet vastgelegd werden:
A – Administrator, manager of directeur van een bedrijf
De kandidaat moet al tewerkgesteld zijn bij het moederbedrijf, of bij het filiaal of afdeling van dat bedrijf in Brazilië, er bestaat hiervoor geen minimum termijn. Voorwaarden: een bewijs van die tewerkstelling, een bewijs dat de activiteit van het bedrijf gespecialiseerd werk verricht dat technologische, productieve en sociale vooruitgang voortbrengt, een bewijs dat het bedrijf minstens R$ 600.000 heeft geïnvesteerd voor iedere gewenste verblijfsvergunning.
B – Administrator, manager of directeur van een innoverend bedrijf
Er kan een visum worden toegekend voor een bedrag vanaf R$150.000 tot R$500.000 indien het gaat om een investering in innoverende activiteiten, wetenschappelijk of technisch onderzoek. Iedere aanvraag zal afzonderlijk beoordeeld worden om na te gaan of er voldaan wordt aan de gestelde voorwaarden om een visum te krijgen via een lager bedrag dan R$ 500.000 zoals in de volgende paragraaf.
C – Investeerder
Een buitenlander die zich permanent in Brazilië wil vestigen en minstens R$ 500.000 wil investeren in een bestaande of nog op te richten vennootschap.
D – Researcher of specialist op hoog niveau
Hiervoor is een bewijs vereist van een Braziliaanse instelling dat de interesse voor een buitenlandse researcher of specialist aantoont. Verder zullen een CV en de nodige academische referenties en diploma’s gevraagd worden.
E - Gepensioneerde
Een gepensioneerde buitenlander heeft recht op een verblijfsvergunning indien hij/zij een maandelijks pensioen van minstens R$ 6.000 kan aantonen. Tot 2 afhankelijken kunnen eveneens een verblijfsvergunning verkrijgen, maar die afhankelijkheid moet wel bewezen worden. Voor iedere bijkomende afhankelijke moet de aanvrager R$ 2.000 extra inkomsten kunnen aantonen. Voorwaarden: een bewijs van de uitbetalingsinstelling van het pensioen en een bewijs van de bank die de maandelijkse transfer bevestigt.
F – Huwelijk
Een verblijfsvergunning wordt uitgereikt aan een buitenlander die met een Braziliaanse burger huwt. De aanvraag en uitreiking gebeurt via de federale politie die controleert of het al dan niet om een schijnhuwelijk gaat. Huwen met een verblijfsvergunning als doel, is geen goed idee. Indien u na rijp beraad de stap wil zetten, dan kan dat in Brazilië zelf maar ook in het thuisland waar u de aanvraag voor een verblijfsvergunning kan indienen op de Braziliaanse ambassade.
G – Kind
Een verblijfsvergunning wordt uitgereikt aan de buitenlandse ouder(s) van een Braziliaans kind.
Documenten:
Voor Brazilië is enkel een paspoort nodig (geldig tot 6 maanden na terugkeer). Een kopie van het paspoort die men overal kan meenemen in plaats van het originele document is altijd handig en veiliger.
Ziekteverzekering:
Een goede reisverzekering valt aan te raden. Wie in Brazilië komt wonen, neemt best een ziekteverzekering ter plaatse (Plano de Saúde) omdat de publieke hospitalen niet zo goed zijn en altijd overbevolkt. De privé-gezondheidszorg is beduidend beter.
Geld:
De koersschommelingen tussen de Euro en de Real zijn eerder beperkt maar kunnen niet als stabiel bestempeld worden. In alle internationale luchthavens van Brazilië zijn ‘Cambio’s’ te vinden, wisselkantoren waar u doorgaans vlot geld kan wisselen. In de grote steden kan men terecht bij bankautomaten, vooral bij Bradesco, Banco do Brasil, Citibank en enkele anderen waar een Maestro of Visa-kaart aanvaard wordt. Ook reisbureaus bieden doorgaans een goede wisselkoers aan. In winkels vraagt u best vooraf of er kan betaald worden met een internationale Visa-kaart; meestal zal het wel lukken, maar niet altijd. Sommige aanvaarden enkel Visa-kaarten van Braziliaanse banken.