11/08/2021
Malownicza ruina zamku Krzyżtopór w Ujeździe, nazywana też największą rezydencją pałacową w Europie przed powstaniem Wersalu. To dzieło życia podkomorzego sandomierskiego, a później wojewody i posła na sejm Krzysztofa Ossolińskiego herbu Topór (zm. 1645). Wzbogaciwszy się na dostawach wojennych postanowił wybudować siedzibę przewyższającą rozmachem wszystkie inne pałace magnackie, w tym słynący w całym królestwie z wystroju i bogactwa wnętrz zamek w Ossolinie, należący do jego przyrodniego brata - Jerzego Ossolińskiego (zm. 1650). Sam pomysł na tę inwestycję wziąć się miał z licznych europejskich podróży fundatora i jego zamiłowania do architektury włoskiej, a za jej pierwowzór powszechnie uważa się villę Farnese, wzniesioną na planie pentagonu letnią rezydencję kardynała Allesandra Farnese, późniejszego papieża Pawła III. Ogrody, bastiony, podziemia, cysterny na wodę, liczne komnaty, dziedziniec, stajnie. Prace budowlane, których całkowity koszt szacuje się na astronomiczną w owych czasach sumę 30 milionów złotych. Rozpoczęto je w 1620 r. i kontynuowano pod kierownictwem Lauretiusa de Sente (Wawrzyńca Senesa) do roku 1644.
https://www.zamkipolskie.com/krzyztopor/krzyztopor.html
Marzena Danowska
